ระเบียบกรมการค้าภายใน

ว่าด้วย การขออนุญาตและการออกหนังสืออนุญาต

ให้ประกอบการค้าข้าว พ.ศ. 2532

----------

     โดยที่เป็นการสมควรปรับปรุงระเบียบปฏิบัติเกี่ยวกับการขออนุญาตและการออกหนังสืออนุญาตให้

ประกอบการค้าข้าว ตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พุทธศักราช 2489 เสียใหม่ให้เหมาะสม และเพื่อ

อนุมัติตามระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการปฏิบัติราชการเพื่อประชาชนของหน่วยงานของรัฐ พ.ศ.

2532 กรมการค้าภายใน จึงออกระเบียบกำหนดขั้นตอนและระยะเวลาการปฏิบัติราชการสำหรับการขอ

อนุญาตและการออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวไว้ ดังต่อไปนี้

     ข้อ 1 ระเบียบนี้เรียกว่า  `ระเบียบกรมการค้าภายในว่าด้วยการขออนุญาตและการออกหนังสือ

อนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว พ.ศ. 2532'

     ข้อ 2 ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ 7 กรกฎาคม 2532 เป็นต้นไป

     ข้อ 3 บรรดาระเบียบปฏิบัติ หลักเกณฑ์ หรือแนวทางการขออนุญาตใดในส่วนที่กำหนดไว้แล้วใน

ระเบียบนี้  หรือซึ่งขัดหรือแย้งกับระเบียบนี้ให้ใช้ระเบียบนี้แทน

     ข้อ 4 ในระเบียบนี้

          `ผู้ประกอบการค้าข้าว' หมายความถึง ผู้ที่ทำการค้าข้าวเป็นปกติในทางการค้า

          `สถานที่ประกอบการค้าข้าว' หมายความถึง สำนักงานที่ทำการ หรือที่ที่ทำการค้าข้าว

          `สถานที่เก็บข้าว' หมายความถึง โกดัง โรงเรือน หรือ โรงเก็บข้าว

          `ขออนุญาต' หมายความถึง ขออนุญาตประกอบการค้าข้าว ขอเปลี่ยนแปลงรายการใน

หนังสืออนุญาต ขอใบแทนหนังสืออนุญาตและรวมถึงขอต่ออายุหนังสืออนุญาต

          `หนังสืออนุญาต' หมายความถึง หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว

          `ค่าธรรมเนียม' หมายความถึง เงินรายได้ที่เรียกเก็บจากการขออนุญาต หนังสืออนุญาต

และอื่น ๆ ตามที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวง

          `กฎกระทรวง' หมายความถึง กฎกระทรวงพาณิชย์และกระทรวงมหาดไทย ออกตามความ

ในพระราชบัญญัติการค้าข้าว พุทธศักราช 2489 แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการค้าข้าว (ฉบับที่ 2)

พ.ศ. 2489

          `คณะกรรมการ' หมายความถึง คณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว

พุทธศักราช 2489 แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการค้าข้าว (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2489

          `พนักงานเจ้าหน้าที่' หมายความถึง พนักงานเจ้าหน้าที่ตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว

พุทธศักราช 2489 แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการค้าข้าว (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2489

     ข้อ 5 ให้อธิบดีกรมการค้าภายใน รักษาการตามระเบียบนี้และให้มีอำนาจตีความและวินิจฉัยปัญหา

เกี่ยวกับการปฏิบัติตามระเบียบนี้

                                  หมวด 1

                                  ------

                                ข้อความทั่วไป

     ข้อ 6 คุณสมบัติของผู้ขออนุญาตประกอบการค้าข้าว และหลักเกณฑ์ในการขออนุญาตประกอบการค้า

ข้าวให้เป็นไปตามประกาศของคณะกรรมการ

     ข้อ 7 ผู้ประกอบการค้าข้าวที่ต้องขออนุญาตตามระเบียบนี้ได้แก่

          (1) ผู้ประกอบการค้าข้าวประเภทสีข้าว (โรงสีขนาดเล็ก กลาง ใหญ่)

          (2) ผู้ประกอบการค้าข้าวประเภทซื้อขายโดยมียุ้งฉาง

          (3) ผู้ประกอบการค้าข้าวประเภทขายส่ง

          (4) ผู้ประกอบการค้าข้าวประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ

     ข้อ 8 ในการขออนุญาตให้ยื่นคำขออนุญาตพร้อมหลักฐานตามที่กรมการค้าภายในประกาศกำหนดไว้

               แบบคำขออนุญาตให้เป็นไปตามที่คณะกรรมการกำหนด

          (1) แบบ คข. 1 คำขออนุญาตประกอบการค้าข้าวประเภทสีข้าว

          (2) แบบ คข. 2 คำขออนุญาตประกอบการค้าข้าวประเภทซื้อขายโดยมียุ้งฉาง ขายส่ง

              และค้าข้าว ส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ

          (3) แบบ คข. 7 คำขออนุญาตเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว

          (4) แบบ คข. 8 คำขออนุญาตต่ออายุหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว

     การขออนุญาตเพื่อให้ออกใบแทนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ให้ยื่นตามแบบ คข. 1 หรือ

คข. 2 แล้วแต่กรณี

     ข้อ 9 การยื่นคำขออนุญาตตามข้อ 8 ให้ยื่นดังนี้

          ก. ผู้ประกอบการค้าข้าวประเภทสีข้าว ประเภทซื้อขายโดยมียุ้งฉาง และประเภทขายส่ง

               (1) ผู้ที่มีสถานที่ประกอบการค้าข้าวอยู่ในเขตท้องที่กรุงเทพมหานคร ให้ยื่นที่กอง

ควบคุมข้าว กรมการค้าภายใน

               (2) ผู้ที่มีสถานที่ประกอบการค้าข้าวอยู่ในเขตท้องที่อำเภอเมืองของจังหวัดใด ที่มี

สำนักงานพาณิชย์จังหวัดตั้งอยู่ ให้ยื่นที่สำนักงานพาณิชย์จังหวัดนั้น

               (3) ผู้ที่มีสถานที่ประกอบการค้าข้าวอยู่ในเขตท้องที่อำเภอหรือกิ่งอำเภอของจังหวัด

ใด  ให้ยื่นที่อำเภอหรือกิ่งอำเภอของจังหวัดนั้น โดยพนักงานเจ้าหน้าที่ที่รับคำขออนุญาตจะต้องรวบรวมคำ

ขออนุญาตและหลักฐานประกอบคำขออนุญาตส่งสำนักงานพาณิชย์จังหวัดโดยมิชักช้า

          ข. ผู้ประกอบการค้าข้าวประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ

               (1) ผู้ที่มีสถานที่ประกอบการค้าข้าวอยู่ในเขตท้องที่กรุงเทพมหานคร และในเขตท้อง

ที่จังหวัดอื่น  ให้ยื่นที่กองควบคุมข้าวกรมการค้าภายใน

               (2) ผู้ที่มีภูมิลำเนาอยู่ในจังหวัดชายแดนที่ติดต่อกับต่างประเทศ และประสงค์จะส่ง

ข้าวไปจำหน่ายต่างประเทศเฉพาะประเทศที่มีชายแดนติดต่อกับประเทศไทย ให้ยื่นที่สำนักงานพาณิชย์

จังหวัดที่เป็นภูมิลำเนาของผู้นั้น

     ข้อ 10 การขออนุญาตเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ให้ยื่นคำขอ

อนุญาตพร้อมหนังสืออนุญาตฉบับเดิมและหลักฐานแสดงการเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาตนั้น

     ข้อ 11 การขออนุญาตเพื่อให้ออกใบแทนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ในกรณีหนังสืออนุญาต

ลบเลือน ชำรุด ฉีกขาด ให้ยื่นคำขออนุญาตพร้อมหนังสืออนุญาตฉบับเดิม  เว้นแต่ในกรณีที่หนังสืออนุญาต

สูญหายหรือถูกทำลาย  ให้ยื่นคำขออนุญาต และหลักฐานการรับเรื่องราวร้องทุกข์ของเจ้าพนักงานสอบสวน

     ข้อ 12 การขออนุญาต  ตามข้อ 10 และ ข้อ 11 ให้ยื่นคำขออนุญาตภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ได้มี

การเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาต และภายในสามสิบวันนับแต่วันที่หนังสืออนุญาตลบเลือนชำรุด

ฉีกขาด สูญหาย หรือถูกทำลาย

     ข้อ 13 การขออนุญาตต่ออายุหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประจำปี  ให้ยื่นคำขออนุญาตและ

หนังสืออนุญาตฉบับเดิมพร้อมหลักฐานประกอบคำขออนุญาต ภายในวันที่ 31 ธันวาคมของทุกปี

                                  หมวด 2

                                  ------

                              การรับคำขออนุญาต

     ข้อ 14 ให้มีทะเบียนรับคำขออนุญาตแยกประเภทของการขออนุญาตไว้ให้ชัดเจน โดยมีรายละเอียด

เกี่ยวกับลำดับเลขที่ วัน เดือน ปี อนุญาตไว้ให้ชัดเจน โดยมีรายละเอียดเกี่ยวกับลำดับเลขที่ วัน เดือน

ปี ที่รับคำขออนุญาต ชื่อของผู้ขออนุญาต และรายการอื่นตามความจำเป็น

     ข้อ 15 การตรวจรับคำขออนุญาตให้ตรวจสอบความถูกต้องของข้อความที่จดแจ้งไว้ในคำขออนุญาต

และหลักฐานประกอบคำขออนุญาตนั้น

     การแก้ไข ขูดลบ ขีดฆ่าข้อความในคำขออนุญาต และหลักฐานประกอบคำขออนุญาตให้ลงลายมือชื่อ

ของผู้ขออนุญาต  หรือพนักงานเจ้าหน้าที่ที่รับคำขออนุญาต แล้วแต่กรณี

     ให้ออกเลขที่รับคำขออนุญาตเรียงลำดับ ตามวัน เวลา เดือน และปีที่รับคำขออนุญาตก่อนนำลง

ทะเบียนรับคำขออนุญาต

     เมื่อได้จัดเก็บค่าธรรมเนียมคำขออนุญาตแล้ว ให้รวบรวมเรื่องการขออนุญาตนั้นเสนอต่อผู้บังคับ

บัญชาโดยพลัน

     ข้อ 16 ในการตรวจสอบความถูกต้องและสมบูรณ์ของคำขออนุญาตตามข้อ 15 ถ้าปรากฏว่าคำขอ

อนุญาตและหลักฐานประกอบคำขออนุญาตนั้นไม่ถูกต้องหรือไม่สมบูรณ์ตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด ให้รวบรวม

ความไม่ถูกต้อง  หรือไม่สมบูรณ์ทั้งหมดแจ้งให้ผู้ขออนุญาตแก้ไขให้ถูกต้อง และสมบูรณ์ในคราวเดียวกัน

     ในกรณีจำเป็นที่จะต้องส่งคืนคำขออนุญาต และหลักฐานประกอบคำขออนุญาตตามความในวรรคแรก

แก่ผู้ขออนุญาตให้ส่งคืนคำขออนุญาตและหลักฐานประกอบคำขออนุญาต พร้อมทั้งแจ้งความไม่ถูกต้อง หรือ

ไม่สมบูรณ์นั้นให้ทราบโดยเร็ว แต่ต้องไม่เกินระยะเวลาที่กำหนดไว้ในข้อ 20

                                  หมวด 3

                                  ------

                            การพิจารณาคำขออนุญาต

     ข้อ 17 ในการพิจารณาคำขออนุญาต ให้พิจารณาถึงความถูกต้องและสมบูรณ์ของคำขออนุญาตนั้น

โดยอาศัยหลักเกณฑ์ตามที่กำหนดไว้ในข้อ 6 ข้อ 8 ข้อ 10 ข้อ 11 ข้อ 12 และข้อ 13

     ข้อ 18 ในกรณีที่ต้องตรวจสถานที่เก็บข้าวตามคำขออนุญาตให้ถือเป็นส่วนหนึ่งของการพิจารณาคำขอ

อนุญาต และให้นำรายงานการตรวจและความเห็นของพนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีหน้าที่ตรวจ ประกอบการ

พิจารณา

     ข้อ 19 ให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาคำขออนุญาตรวบรวมเรื่องและทำความเห็นประกอบการ

พิจารณาเสนอต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีอำนาจอนุญาตโดยมิชักช้า

     การทำความเห็นในวรรคก่อน  ให้ระบุเหตุผลว่าสมควรอนุญาตอย่างไรหรือไม่  โดยจะจัดทำเป็น

หนังสือแยกต่างหากจากคำขออนุญาตก็ได้

     ข้อ 20 ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีอำนาจ พิจารณาออกหนังสืออนุญาตให้แล้วเสร็จภายในระยะเวลา

ดังนี้

          (1) ขออนุญาตประกอบการค้าข้าว

               ก. ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ         5 วันทำการ

               ข. ประเภทสีข้าว                             3 วันทำการ

               ค. ประเภทซื้อขายโดยมียุ้งฉาง                   3 วันทำการ

               ง. ประเภทขายส่ง                            3 วันทำการ

          (2) ขออนุญาตเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาตให้

              ประกอบการค้าข้าว                             3 วันทำการ

          (3) ขออนุญาตใบแทนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว     3 วันทำการ

          (4) ขอต่ออายุหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว          3 วันทำการ

     ในกรณีที่ยื่นคำขออนุญาตต่ออำเภอ หรือกิ่งอำเภอ หรือในกรณีที่ต้องตรวจสถานที่เก็บข้าวตามคำขอ

อนุญาตในท้องที่ห่างไกล ให้พิจารณาออกหนังสืออนุญาตตาม (1) (2) (3) หรือ (4) ให้แล้วเสร็จภาย

ในสิบห้าวันทำการ

     การนับระยะเวลาตามวรรคแรกและวรรคสอง ให้นับตั้งแต่วันเริ่มต้นยื่นคำขออนุญาตถึงวันได้รับ

หนังสืออนุญาต

                                  หมวด 4

                                  ------

                             การออกหนังสืออนุญาต

     ข้อ 21 พนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีอำนาจออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ให้เป็นไปตาม

ประกาศของคณะกรรมการ

     ข้อ 22 ให้ออกหนังสืออนุญาตตามแบบที่กำหนด ดังนี้

          (1) แบบ คข. 3      หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประเภทสีข้าว

                             (โรงสีขนาด เล็ก กลาง ใหญ่)

          (2) แบบ คข. 4 ก    หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประเภทซื้อขายโดยมียุ้งฉาง

          (3) แบบ คข. 5 ก    หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประเภทขายส่ง

          (4) แบบ คข. 31 ก   หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่าย

                             ต่างประเทศ

     การออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว เพื่อเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาต หรือออก

ใบแทนหนังสืออนุญาตให้เป็นไปตามแบบ คข. 3 คข.4ก  คข. 5 ก หรือ คข.31 ก แล้วแต่กรณี

     ข้อ 23 การออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว  ให้ออกต้นฉบับให้แก่ผู้ได้รับหนังสืออนุญาต

และเก็บรักษาคู่ฉบับไว้เป็นหลักฐาน

     ให้ออกเลขที่ของหนังสืออนุญาตเรียงเป็นลำดับตามปีปฏิทิน โดยนำข้อความที่จดแจ้งในคำขออนุญาต

ลงรายการในหนังสืออนุญาต ตามประเภทของการขออนุญาต  และอนุญาตให้จนถึงวันที่ 31 ธันวาคม ของ

ปีที่ออกหนังสืออนุญาตนั้น

     ข้อ 24 ในการออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว เพื่อเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาต

ให้ออกเลขที่ของหนังสืออนุญาตฉบับเดิมโดยนำข้อความที่เปลี่ยนแปลง ลงรายการในหนังสืออนุญาต

     ในกรณีที่ออกใบแทนหนังสืออนุญาต  ให้ออกเลขที่ของหนังสืออนุญาตฉบับเดิม  โดยนำข้อความที่จด

แจ้งในคำขออนุญาตลงรายการในใบแทนหนังสืออนุญาต

     หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ที่ได้เปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาต และใบแทนหนังสือ

อนุญาต  ให้มีกำหนดอายุจนถึงวันที่ 31 ธันวาคม ของปีที่มีการออกหนังสืออนุญาตนั้น

     ข้อ 25 การต่ออายุหนังสืออนุญาตประจำปี  ให้ถือเอาวันที่ 1 มกราคม เป็นวันอนุญาต มีกำหนด

อายุถึงวันที่ 31 ธันวาคม ของปีนั้นและให้พนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีอำนาจลงลายมือชื่อกำกับการต่ออายุหนังสือ

อนุญาตนั้นไว้

     ข้อ 26 ในกรณีที่ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวนำใบแทนหนังสืออนุญาต มายื่นคำขอต่อ

อายุหนังสืออนุญาต ให้เก็บใบแทนหนังสืออนุญาตนั้นไว้  และออกหนังสืออนุญาตให้ใหม่ โดยใช้เลขที่และข้อ

ความตามรายการที่ระบุไว้ในหนังสืออนุญาตฉบับเดิม และให้นำความในข้อ 25 มาใช้บังคับโดยอนุโลม

     ข้อ 27 เมื่อพนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีอำนาจได้อนุญาต และออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว

ประเภทใดไปแล้ว ให้บันทึกรายการอนุญาต และออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประเภทนั้นไว้ใน

ทะเบียนผู้ประกอบการค้าข้าว

     การบันทึกรายการตามความในวรรคก่อน  ให้รวมถึงกรณีที่มีการยื่นคำขออนุญาต เพื่อเปลี่ยนแปลง

รายการในหนังสืออนุญาต ขอต่ออายุหนังสืออนุญาต ตลอดจนขอแจ้งเลิกประกอบการค้าข้าวด้วย

                                  หมวด 5

                                  ------

                                ค่าธรรมเนียม

     ข้อ 28 ค่าธรรมเนียมคำขออนุญาต  ค่าธรรมเนียมหนังสืออนุญาต และค่าธรรมเนียมในกรณีอื่น

ให้เรียกเก็บตามอัตราที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวง

     ข้อ 29 การเรียกเก็บค่าธรรมเนียม ตามข้อ 28 ให้ออกใบเสร็จรับเงินคราวละสามฉบับ มี

ข้อความถูกต้องตรงกัน โดยออกฉบับแรกให้แก่ผู้ขออนุญาตหรือผู้ได้รับหนังสืออนุญาตแล้วแต่กรณี ฉบับที่สอง

ซึ่งเป็นสำเนาให้เก็บไว้เป็นหลักฐานการนำส่งเงินรายได้แผ่นดิน และฉบับที่สามให้เก็บไว้เป็นต้นขั้วใบ

เสร็จรับเงิน

                                  หมวด 6

                                  ------

                           การเลิกประกอบการค้าข้าว

     ข้อ 30 การเลิกประกอบการค้าข้าวไม่ว่าด้วยเหตุใดจะต้องแจ้งเลิกประกอบการค้าข้าว และคืน

หนังสืออนุญาตต่อพนักงานเจ้าหน้าที่โดยมิชักช้า

     ความในวรรคก่อนไม่ให้ใช้บังคับ ในกรณีที่ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวถึงแก่ความ

ตาย หรือถูกสั่งถอนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวตามมาตรา 15 แห่งพระราชบัญญัติการค้าข้าว

พุทธศักราช 2489 แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการค้าข้าว (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2489

     ข้อ 31 การแจ้งเลิกประกอบการค้าข้าวให้ยื่นคำขอแจ้งเลิกตาม แบบ คข. 19 ต่อพนักงานเจ้า

หน้าที่ตามที่กำหนดไว้ในข้อ 9

     ข้อ 32 ในกรณีที่ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวไม่ต่ออายุหนังสืออนุญาตให้ประกอบการ

ค้าข้าวประจำปี ให้ถือว่าผู้นั้นได้เลิกประกอบการค้าข้าวนับตั้งแต่วันสิ้นกำหนดอายุหนังสืออนุญาตให้ประกอบ

การค้าข้าว

                              ประกาศ ณ วันที่ 7 กรกฎาคม พ.ศ. 2532

                                        สนิท วรปัญญา

                                    อธิบดีกรมการค้าภายใน